Alfa‑laktoalbumina. Jak dobrze znasz swój alergen?

Jeszcze przed II wojną światową i krótko po niej, uczulenie na mleko była zjawiskiem dość rzadkim. W latach pięćdziesiątych zauważono wzrastającą liczbę noworodków z objawami alergii na mleko. Było to prawdopodobnie spowodowane modą na znacznie rzadsze karmienie dzieci piersią [1]. Nie uczula nas samo mleko, lecz poszczególne białka w nim zawarte. A-laktoalbumina stanowi około pięć procent wszystkich białek mleka krowiego [6]. Jedną z jej funkcji jest regulacja syntezy laktozy, czyli cukru mlecznego, który jest dla nas potrzebny do prawidłowego funkcjonowania układu nerwowego, a także stymuluje rozwój flory jelitowej oraz zwiększa przyswajalność mikro i makroelementów. Co więcej, ma zdolność wiązania jonów wapnia i cynku. Badacze podkreślają również jej działanie przeciwnowotworowe i przeciwdrobnoustrojowe [9].
Warto dodać, że α -laktoalbumina pomaga radzić sobie ze stresem oraz wspomaga leczenie choroby wrzodowej żołądka [2,3].

Pomimo pozytywnych aspektów prozdrowotnych alfa-laktoalbuminy, jest zaliczana do białek powodujących alergię [9]. Należy do grupy alergenów mniejszych co oznacza, że reaguje na nią mniej niż pięćdziesiąt procent wszystkich uczulonych na mleko krowie. Pomimo tego, że alfa-laktoalbumina wywołuje reakcje alergiczne w mniejszym stopniu niż B-laktoglobulina to, uczulenie na tę molekułę ma istotne znaczenie kliniczne [2].
Najczęstszymi objawami alergii na to białko są wymioty i biegunka. Często uczuleniu towarzyszą zmiany skórne, jak pokrzywka czy atopowe zapalenie skóry. Alergia na alfa-laktoalbuminę może dawać też objawy ze strony układu oddechowego, opisywane są przypadki anafilaksji u osób uczulonych na to białko, natomiast nie są one częste [1,4].

Pierwszą reakcją po zdiagnozowaniu alergii na mleko jest chęć zrezygnowania z wszelkich produktów mlecznych. Natomiast, w przypadku uczulenia tylko na alfa-laktoalbuminę, oznaczaną jako Bos d 4, nie musimy tego robić [6].
Warto wykonać badania diagnostyki molekularnej, które wykażą, na które konkretne białka jesteśmy uczuleni. Osoby z alergią na alfa-laktoalbuminę nie muszą rezygnować z sera żółtego oraz twarogów dlatego, że podczas ich produkcji białka serwatkowe, do których należy Bos d 4, są usuwane. Wyjątkiem jest ser Ricotta [11]. Sposobem na uniknięcie lub osłabienie reakcji alergicznej po wypiciu mleka jest jego obróbka termiczna [2]. Twój lekarz na pewno podpowie Ci jak przygotować produkty mleczne, aby były dla Ciebie bezpieczne.

Większość osób „wyrasta” z alergii na alfa-laktoalbuminę. Dzieje się tak w wyniku tego, że nasz organizm wraz z wiekiem nabycia tolerancji [1,5,6]. Istnieje jednak niewielki odsetek osób, u których nie dochodzi do wytworzenia tolerancji i niestety będą musiały nauczyć się żyć z alergią [5].

Wojciech Ziemichód