Komunikat FDA
Amerykańska Agencja ds. Żywności i Leków (FDA) wydała ostrzeżenie:
osoby odstawiające po długotrwałym stosowaniu doustne leki przeciwalergiczne – cetyryzynę lub lewocetyryzynę – mogą doświadczać rekcji niepożądanej w postaci silnego świądu.
Leki te są dostępne zarówno na receptę, jak i bez recepty (OTC) [1].
Świąd po odstawieniu leków na alergię zgłaszali pacjenci, którzy korzystali z leczenia codziennie – miesiącami, a często latami. Przy czym nie odczuwali oni swędzenia przed rozpoczęciem stosowania leków, nawet jako objawu alergii [1].
Skutek uboczny, o którym tutaj mowa, występuje wyjątkowo rzadko, jeśli wziąć pod uwagę częstość stosowania cetyryzyny i lewocetyryzyny na całym świecie. Zidentyfikowano jak dotąd nieco ponad 200 przypadków – większość w Stanach Zjednoczonych. Jednak zgłoszenia przekazane do FDA wskazują na poważny charakter świądu. Z obserwacji amerykańskiej agencji wynika, że dolegliwości zmniejszają się, a w końcu ustępują po ponownym rozpoczęciu stosowania leków [1].
Pierwsze sygnały
Warto wspomnieć, że podobny problem sygnalizowali w 2016 roku holenderscy badacze. Do ich ośrodka wpłynęły zgłoszenia od grupy pacjentów, którzy odczuwali świąd 1–3 dni po zakończeniu długotrwałego leczenia lewocetyryzyną. Stosowali ją nieprzerwanie od miesięcy lub lat. Dziewięciu zgłosiło, że kilka razy podejmowało bezskuteczne próby odstawienia leku. Przeszkodą był właśnie świąd, opisywany jako „nie do zniesienia”, uniemożliwiający sen i pracę [2].
FDA zapowiedziała, że zwróci się do producentów o dodanie ostrzeżenia o tym skutku ubocznym do etykiet swoich produktów [1].
Cetyryzyna i lewocetyryzyna – co to za leki?
Cetyryzyna i lewocetyryzyna to leki przeciwhistaminowe, które blokują cząsteczkę zwaną histaminą, uwalnianą przez organizm podczas reakcji alergicznych. Oba leki są przeznaczone do leczenia alergii sezonowych i całorocznych oraz pokrzywki – zarówno u dorosłych, jak i u dzieci. Cetyryzyna jest zatwierdzona do stosowania od 30 lat, lewocetyryzyna zaś od niemal 20 lat [1].
Substancje, które znalazły się na świeczniku, należą do grupy leków przeciwhistaminowych II generacji. Trzeba podkreślić, że właśnie ta grupa antyhistaminików jest preferowana w leczeniu alergii, także u małych dzieci i kobiet w ciąży. Charakteryzuje się wysoką skutecznością, korzystnym profilem bezpieczeństwa i niewielkim ryzykiem wystąpienia skutków ubocznych [3,4].
Skutki uboczne leków na alergię
Wszystkie leki mogą powodować działania niepożądane, nawet jeśli są stosowane prawidłowo. Każdy organizm reaguje inaczej – zależy to m.in. od stanu zdrowia, genów i innych przyjmowanych leków [1].
Jeśli chodzi o działania niepożądane cetyryzyny i lewocetyryzyny, najczęściej notowane są: zmęczenie, senność, ból gardła, kaszel, suchość w ustach, krwawienie z nosa, gorączka, biegunka i wymioty [1].
Dodatkowo niektóre leki przeciwhistaminowe, zwłaszcza I generacji (jak np. klemastyna, hydroksyzyna, ketotifen), powodują objawy sedacyjne. Oznacza to, że negatywnie wpływają na funkcje poznawcze. Wywołują senność, zaburzenia równowagi i koncentracji, pamięci, zdolności uczenia się [5].
